ข้อมูลองค์กร

ประวัติความเป็นมา ศูนย์วิจัยและพัฒนาโคนม

จุดเริ่มต้นและการพัฒนาในช่วงแรก (พ.ศ. 2519 – 2529) ศูนย์วิจัยและพัฒนาโคนม มีจุดเริ่มต้นจากการจัดตั้งเป็น “หน่วยพักฟื้นโคต่างประเทศ” เมื่อปี พ.ศ. 2519 สังกัดสถานีบำรุงพันธุ์สัตว์ทับกวาง กองส่งเสริมการเลี้ยงสัตว์ โดยเข้าใช้พื้นที่ของสถานีพืชอาหารสัตว์ปากช่องในการดำเนินงาน ต่อมาในปี พ.ศ. 2520 ได้มีการปรับเปลี่ยนบทบาทและชื่อหน่วยงานเป็น “ศูนย์ส่งเสริมการผลิตโคนมปากช่อง” และในปี พ.ศ. 2529 ได้เปลี่ยนชื่อเป็น “หน่วยบำรุงพันธุ์สัตว์ปากช่อง” เพื่อรองรับการขยายตัวของอุตสาหกรรมโคนมในประเทศไทย

การยกระดับสู่สถาบันวิจัยและวิวัฒนาการ (พ.ศ. 2533 – 2545) เนื่องจากภารกิจด้านการพัฒนาพันธุ์โคนมมีความสำคัญมากขึ้น หน่วยงานจึงได้รับการยกระดับฐานะตามลำดับ ดังนี้:

• พ.ศ. 2533: ยกฐานะขึ้นเป็น “สถานีบำรุงพันธุ์สัตว์ปากช่อง” เพื่อความคล่องตัวในการบริหารจัดการและขยายขอบเขตการผลิตสัตว์พันธุ์ดี
• พ.ศ. 2545: เปลี่ยนชื่อเป็น “สถานีวิจัยทดสอบพันธุ์สัตว์ปากช่อง” เพื่อเน้นย้ำภารกิจหลักในด้านการศึกษา ค้นคว้า และวิจัยทางวิชาการให้เข้มข้นยิ่งขึ้น

การจัดตั้งเป็นศูนย์เฉพาะด้านโคนม (พ.ศ. 2559 – ปัจจุบัน)

เมื่อวันที่ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2559 ตามกฎกระทรวงแบ่งส่วนราชการ กรมปศุสัตว์ พ.ศ. 2557 ได้มีการปรับปรุงโครงสร้างหน่วยงานภายในเพื่อให้เกิดความเป็นเลิศเฉพาะด้าน หน่วยงานจึงได้เปลี่ยนชื่อเป็น “ศูนย์วิจัยและพัฒนาโคนม” โดยเป็นหน่วยงานหลักของกรมปศุสัตว์ที่มีบทบาทสำคัญในการวิจัยและพัฒนาพันธุกรรมโคนม รวมถึงเทคโนโลยีการเลี้ยงที่เหมาะสมกับสภาพแวดล้อมของประเทศ

ลักษณะทางกายภาพและทรัพยากรที่ดิน ศูนย์วิจัยและพัฒนาโคนม มีพื้นที่รับผิดชอบรวมทั้งสิ้นประมาณ 2,082 ไร่ ตั้งอยู่บนพื้นที่ที่มีลักษณะทางกายภาพและภูมิอากาศที่โดดเด่น ดังนี้:

• ภูมิประเทศ: ตั้งอยู่บนระดับความสูง 330–335 เมตรจากระดับน้ำทะเล สภาพพื้นที่โดยทั่วไปเป็นแบบลูกคลื่นลอนลาด (Undulating) มีความลาดเทประมาณ 2–5%
• คุณลักษณะของดิน: เนื้อดินชั้นบนเป็นดินทรายหยาบร่วน ส่วนดินชั้นล่างเป็นดินร่วนปนทรายหยาบ
• ข้อจำกัดและการบริหารจัดการ: สภาพดินมีการระบายน้ำค่อนข้างรวดเร็วและมีความสามารถในการกักเก็บน้ำต่ำ ซึ่งเป็นข้อมูลสำคัญที่ศูนย์ฯ นำมาใช้ในการวางแผนบริหารจัดการแปลงพืชอาหารสัตว์และการจัดการระบบน้ำให้มีประสิทธิภาพสูงสุด