ยารักษาโรคท้องผูก ท้องอืด มีก๊าซในกระเพาะอาหาร
 

 
 

ตำรับที่ 1

  ตัวยา : ส้มมะขามเปียก เกลือ น้ำตาลทรายแดง
  วิธีปรุงยา : น้ำส้มมะขามเปียกที่แกะเมล็ดออกแล้ว ปั้นขยำกับน้ำใส่เกลือ 2 กำมือ ผสมกับน้ำตาลทรายแดง 1 ขีด (100 กรัม) ขยำให้เท่ากัน
 

วิธีการใช้ :  กรอกให้สัตว์กินวันละครั้ง ให้กินนาน 2-3 วัน หรือมากกว่าแล้วแต่อาการสัตว์ป่วยน้อย หรือมาก

   
 

ตำรับที่ 2

  ตัวยา : รากระย่อม เกลือ
  วิธีปรุงยา : โขลกรากระย่อม 1 กำมือ ใส่เกลือและน้ำเล็กน้อย
  วิธีการใช้ : กรอกให้สัตว์กินทั้งหมด
 

 

 

ตำรับที่ 3

  ตัวยา : ใบเหงือกปลาหมอ
  วิธีปรุงยา : โขลกใบเหงือกปลาหมอสด แล้วใส่น้ำต้มทิ้งไว้ให้เย็น
  วิธีการใช้ : กรอกให้สัตว์กินในขณะที่ท้องอืดจนกว่าจะหาย
   
 

ตำรับที่ 4

  ตัวยา : ไพล เกลือ มะขามเปียก
  วิธีปรุงยา : โขลกไพลกับเกลือแล้วผสมมะขามเปียกปั้นก้อน
  วิธีการใช้ : ให้สัตว์กินจนกว่าอาการท้องอืดจะทุเลาและจะถ่ายท้อง
   
 

ตำรับที่ 5

  ตัวยา : สะเดาดินทั้งห้า น้ำซาวข้าว
  วิธีปรุงยา : ถินสะเดามาทั้งต้น ราก ดอก ใบ โขลกให้ละเอียด แล้วเติมน้ำซาวข้าว
  วิธีการใช้ : ให้สัตว์กินขนาด 1 ขวดแม่โขง (750 ลบ.ซม.)
   
  หมายเหตุ : เกษตรกรไทยรู้จักการใช้สมุนไพรรักษาอาการเจ็บป่วยของวัวควายมาเป็นเวลานานแล้ว ก่อนที่จะมียาแผนปัจจุบันเข้ามาใช้กันอย่างแพร่หลาย ศาสตราจารย์ประสบ บูรณมานัส อดีตหัวหน้าภาควิชาเภสัชวิทยา คณะสัตวแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และคณะได้ทำการศึกษา และวิจัยสมุนไพรที่เป็นยาไทยพื้นเมืองที่ชาวบ้านใช้รักษาวัวควายได้ผลดีมาแล้ว และได้รวบรวมตำรับยาไว้ และมีตัวยาบางชนิดที่น่าสนใจ และสมควรจะเผยแพร่ให้แก่ผู้สนใจ ณ ที่นี้
                    การรักษาสัตว์ป่าด้วยสมุนไพรแผนโบราณเหล่านี้ หากรักษาไประยะหนึ่งแล้ว อาการป่วยของสัตว์ยังไม่ทุเลาขึ้นควรปรึกษาสัตวแพทย์ ผู้สนใจสามารถติดต่อขอข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย (วท.) โทร. 0-2579-1121-30 โทรสาร 0-2561-4771 เว็บไซต์ http://www.tistr.or.th
ที่มา: จากหนังสือเทคโนโลยีสำหรับชนบท สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย (วท.) มิถุนายน 2544