มังคุด
มังคุด (Mangosteen)  
ชื่อวิทยาศาสตร์  Garcinia mangostana Linn.
วงศ์ Guttiferae

 
  

ลักษณะทั่วไป ไม้ยืนต้นขนาดใหญ่สูง 10-25 เมตร แตกกิ่งเป็นพุ่มกลมมีผลทรงแป้น เปลือกของผลเมื่ออ่อนเป็นสีเขียว เริ่มแก่จะมีลายเส้นแคบ ๆ ซึ่งเรียกว่าสายเลือด เมื่อแก่จัดเป็นสีม่วงคล้ำ เนื้อมีสีขาว รสหวานอมเปรี้ยว  ใบเดี่ยว เรียงตรงข้าม รูปไข่กว้าง 6-11 ซม. ยาว 15-25 ซม. เนื้อใบหนาและค่อนข้างเหนียว หลังใบสีเขียวเข้มเป็นมัน ท้องใบสีอ่อนกว่าขอบใบทั้งสองยกขึ้น แผ่นใบจะโค้งลงเล็กน้อยทำให้ทรงพุ่มแน่น ดอกออกเป็นดอกเดี่ยว ๆ หรือคู่ ที่ซอกใบใกล้ปลายกิ่งที่มีอายุมากกว่า 2 ปี เส้นผ่าศูนย์กลางดอก ประมาณ 5-6 ซม.

        
  ส่วนที่ใช้ขยายพันธุ์ เมล็ด
  ส่วนที่ใช้ประโยชน์ เปลือก ผล
 

สารสำคัญ   Xanthone, tannin
ประโยชน ์ใช้กำจัดเชื้อราและแบคทีเรีย ซึ่งยุทธนา และคณะได้ทดลองใช้เปลือกมังคุดบดแห้งผสมในอัตราส่วน 500, 750 และ 1000 มก./โด๊ส/วัน ป้อนให้ลูกสุกรระยะดูดนมแม่กินติดต่อกัน 3-5 วัน พบว่าที่อัตรา 750 มก./โด๊ส/วัน ทำให้ลูกสุกรหายท้องร่วงเร็วที่สุดคือประมาณ 3 วัน (ที่มา : ยุทธนา ศิริวัธนนุกูล, สุรพล ชลดำรงกุล และสมเกียรติ ทองรักษ์. ผลของฟ้าทะลายโจร ใบฝรั่ง ขมิ้นชัน ไพล และเปลือกผลมังคุดต่อการรักษาโรคท้องร่วงในลูกสุกร. ภาควิชาสัตวศาสตร์ คณะทรัพยากรธรรมชาติ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์)  นอกจากนี้ชัยเดช และคณะยังได้ศึกษาผลของสารสกัดจากเปลือกมังคุดที่มีต่อเชื้อแบคทีเรียที่เป็นสาเหตุของโรคเต้านมอักเสบพบว่าสารสกัดจากเปลือกมังคุดมีฤทธิ์ในการยับยั้งเชื้อแบคทีเรียแกรมบวก และแบคทีเรีย  Staphylococcus aureus ได้ดี แต่มีฤทธิ์ต้านแบคทีเรียแกรมลบต่ำ (ที่มา : ชัยเดช อินทร์ชัยศรี, กิตติศักดิ์ อัจฉริยะขจร, เลิศธิดา มีเดชา, จุฑามาศ ทองปลิว และสุกุมา สามงามนิ่ม. การศึกษาฤทธิ์ของสารสกัดเปลือกมังคุดต่อเชื้อแบคทีเรียที่เป็นสาเหตุของเต้านมอักเสบในห้องปฏิบัติการ. ภาควิชาอายุรศาสตร์ คณะสัตวแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.)